Khi hóa chất xây dựng nằm trong tầm ngắm: bài toán xác thực và áp lực giá vật liệu
Theo số liệu từ Ban Chỉ đạo 389 quốc gia, 6 tháng đầu năm 2026 ghi nhận 67.937 vụ vi phạm về buôn lậu, gian lận thương mại và hàng giả trên cả nước, tăng 36,66% so với cùng kỳ 2025; riêng nhóm hàng giả và xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ chiếm 5.723 vụ, tổng thu nộp ngân sách vượt 9.647 tỷ đồng, 1.676 vụ án với 2.789 đối tượng bị khởi tố. Những con số này đặt ra một cảnh báo cụ thể cho ngành vật liệu xây dựng nói chung và nhóm hóa chất chống thấm nói riêng — phân khúc có giá trị đơn vị cao, chuỗi phân phối nhiều tầng, và đặc tính kỹ thuật mà mắt thường không thể phân biệt.
Vật liệu xây dựng — mục tiêu mới của hàng giả
Trong cấu trúc vi phạm được ghi nhận, bên cạnh mỹ phẩm, dược phẩm, thời trang và phụ kiện, nhóm sơn, vật liệu xây dựng, linh kiện và thiết bị công nghiệp cũng được xếp vào diện có nguy cơ giả mạo thương hiệu và lưu thông sai nguồn. Đây là thông số đáng lưu ý: các sản phẩm chống thấm gốc polyurethane, xi măng polymer biến tính, hay phụ gia siêu dẻo đều có cường độ bám dính, module đàn hồi và khả năng chống mao dẫn chỉ có thể xác minh qua thí nghiệm kéo đứt hoặc đo độ thấm. Khi bao bì, nhãn mác và mã vạch bị sao chép đến mức khó phân biệt bằng quan sát thông thường, rủi ro đổ vào công trình là rất cao — một lớp chống thấm giả trên sàn mái sẽ phá hủy liên kết bê tông trong vòng 12 đến 24 tháng, chi phí sửa chữa tăng gấp 4 đến 6 lần chi phí ban đầu.
Áp lực giá vật liệu đẩy nhà thầu vào vùng rủi ro
Cùng thời điểm, 20 doanh nghiệp xây dựng tại Quảng Ngãi đã gửi đơn tập thể phản ánh tình trạng giá vật liệu tăng vọt khiến các đơn vị thi công càng làm càng lỗ. Số liệu cụ thể từ phản ánh này cho thấy mức chênh lệch rất lớn giữa giá công bố và giá thị trường: đất đắp 33.180 đồng/m³ công bố nhưng giá thực tế 42.000 đồng/m³ (tăng 126%), đá dăm 1x2 từ 245.454 đồng lên 460.000 đồng/m³ (tăng 188%), xi măng PC40 từ 1.205.000 lên 1.600.000 đồng/tấn. Chi phí thực tế của nhiều dự án tăng 10–30% tùy loại công trình, trong khi hợp đồng trọn gói với đơn giá cố định không phản ánh kịp biến động. Áp lực này tạo ra một lỗ hổng có thể bị khai thác: khi biên lợi nhuận bị nén, tỷ lệ nhà thầu chấp nhận vật liệu không rõ nguồn gốc, giá rẻ hơn 20–40% so với đại lý chính hãng sẽ tăng lên. Đó chính là môi trường mà hàng giả và hàng nhái phát triển mạnh nhất.
Khuyến cáo thi công
Tại hiện trường, cần tách riêng ba bước xác minh trước khi nghiệm thu lớp chống thấm: kiểm tra mã QR truy xuất nguồn gốc do nhà sản xuất cung cấp; lấy mẫu tại công trình để đo cường độ bám dính và độ thấm theo TCVN tương ứng; đối chiếu lô hàng với hóa đơn từ đại lý ủy quyền. Khi giá thị trường đang chênh 30–188% giữa công bố và thực tế như hiện nay, một sản phẩm chống thấm có giá bán thấp bất thường cần được xem là tín hiệu cảnh báo, không phải cơ hội tiết kiệm. Chúng ta không thể phục hồi kết cấu bê tông sau khi lớp chống thấm đã đổ — chỉ có thể phá dỡ và thi công lại.