Câu hỏi thường gặp về Vật liệu sàn công nghiệp

Đến lúc đó, nhà thầu thường gọi cho tôi và hỏi một câu rất ngắn: tại sao vật liệu sàn công nghiệp đã chọn đúng thương hiệu mà sàn vẫn hỏng?

Câu trả lời thường không nằm ở cái tên Sika in trên bao bì. Nó nằm ở nền bê tông, độ ẩm, cách xử lý bề mặt, định mức vật liệu và thời điểm cho sàn đi vào sử dụng. Làm ẩu một khâu, lớp phủ phía trên có tốt đến mấy cũng khó cứu được công trình.

Tôi tổng hợp dưới đây những câu hỏi anh em thi công và chủ nhà xưởng hay gặp nhất khi chọn chất làm cứng sàn, sơn epoxy, sơn polyurethane và các hệ Sikafloor cho nhà máy, kho bãi, khu sản xuất.

Vật liệu sàn công nghiệp gồm những nhóm nào?

Nói cho gọn, hiện trường thường gặp ba hướng xử lý chính: làm cứng ngay trong lúc đổ bê tông, phủ epoxy sau khi bê tông đã ổn định, hoặc dùng hệ polyurethane khi sàn cần khả năng chịu mài mòn, chịu hóa chất và làm việc khắc nghiệt hơn.

Mỗi hệ có chỗ đứng riêng. Không có chuyện lấy một loại vật liệu phủ hết mọi khu vực rồi mong công trình chạy bền.

Chất làm cứng sàn rắc khô

Sikafloor Chapdur là loại bột rắc khô gốc xi măng, dùng trực tiếp trong quá trình đổ bê tông nền. Vật liệu được rải lên bề mặt khi bê tông bắt đầu tách nước nhưng chưa ninh kết hoàn toàn, sau đó dùng máy xoa nền để miết và ép vật liệu ăn vào mặt bê tông.

Cái hay của phương án này là nó xử lý bề mặt ngay từ đầu. Không phải chờ bê tông đóng rắn, chờ hạ ẩm rồi mới mài và sơn. Với tiến độ nhà xưởng cần đưa nền vào sử dụng sớm, đây là lợi thế rõ ràng.

Sikafloor Chapdur có khối lượng thể tích khoảng 1,65 kg/lít, cốt liệu đạt độ cứng khoảng 6–7 theo thang Mohs. Định mức thường dùng:

• Khu vực chịu tải trọng thông thường: khoảng 3–4 kg/m².
• Khu vực chịu tải trọng nặng: khoảng 5–6 kg/m².

Đừng nhìn định mức như một con số để cắt vật tư. Nếu nền phải chịu xe nâng, pallet thép, bánh xe cao su cứng hoặc thao tác kéo lê hàng hóa, rải thiếu vật liệu sẽ khiến lớp mặt yếu, nhanh bụi và dễ mòn. Tiết kiệm vài bao bột lúc thi công nhưng phải sửa cả nhà xưởng sau này thì không phải tiết kiệm.

Tuy nhiên, Chapdur vẫn là vật liệu gốc xi măng. Nó không phải lớp phủ chuyên dụng để chống mọi loại axit mạnh hay hóa chất đặc biệt. Khu vực có dầu, dung môi, axit hoặc quy trình vệ sinh hóa chất thường xuyên cần xem xét hệ epoxy hoặc polyurethane phù hợp hơn.

Sơn epoxy cho sàn nhà xưởng, kho bãi

Sơn epoxy thường được chọn cho kho hàng, xưởng sản xuất, phòng kỹ thuật, khu vực cần bề mặt liền mạch, dễ vệ sinh và có khả năng chống mài mòn, kháng hóa chất ở mức phù hợp với điều kiện vận hành.

Sikafloor-264 HC và Sikafloor-263 SL HC là các hệ epoxy hai thành phần không dung môi. Nhưng muốn sơn bền, nền bê tông phải đạt điều kiện trước khi mở thùng:

• Độ ẩm bê tông dưới 4%.
• Cường độ nén tối thiểu đạt 25 N/mm².
• Bề mặt không dính dầu, mỡ, bụi xi măng, hồ dầu hay lớp yếu.
• Nền phải đủ đặc chắc, không bị bở, không có khu vực phồng rỗng bên dưới.

Hai điều kiện dưới 4% độ ẩm và tối thiểu 25 N/mm² không phải ghi cho đẹp trong tài liệu kỹ thuật. Đó là ranh giới để lớp epoxy bám được và làm việc ổn định. Nền còn ẩm mà cứ lăn sơn lên, hơi nước phía dưới sẽ tìm đường thoát. Nó đẩy lớp phủ lên, tạo phồng rộp, rỗ kim hoặc bong mảng.

Có trường hợp mặt nền nhìn khô nhưng bên trong vẫn còn ẩm. Dùng tay sờ không kiểm tra được chuyện này. Nhà thầu phải đo bằng thiết bị phù hợp, đồng thời xem lịch sử đổ bê tông, điều kiện thông thoáng và nguồn ẩm từ nền đất hoặc khu vực rửa vệ sinh.

Sơn polyurethane cho khu vực khắc nghiệt

Polyurethane thường được tính đến khi sàn phải chịu mài mòn cao, biến động nhiệt, vệ sinh thường xuyên hoặc tiếp xúc với hóa chất theo yêu cầu cụ thể của nhà máy.

Dòng polyurethane sàn Sika sử dụng công nghệ Purform® có hàm lượng monomer diisocyanate được kiểm soát dưới 0,1%, đáp ứng quy định REACH của Liên minh Châu Âu về an toàn hóa chất. Con số này không có nghĩa là cứ chọn polyurethane là mọi vấn đề tự biến mất. Vẫn phải xem đúng hệ sản phẩm, đúng độ dày, đúng điều kiện nền và đúng loại hóa chất thực tế.

Nhà xưởng chế biến thực phẩm, khu sản xuất có nước nóng, khu rửa áp lực cao hoặc nơi nền chịu nhiệt và hóa chất liên tục không nên đánh đồng với một kho chứa hàng khô. Hai khu vực nhìn đều là sàn bê tông, nhưng yêu cầu kỹ thuật khác hẳn.

Vật liệu tốt chỉ là một nửa câu chuyện. Nửa còn lại nằm ở việc nền đã đủ khô, đủ đặc chắc và được xử lý đúng chưa.

Chọn chất làm cứng, epoxy hay polyurethane theo cách nào?

Tôi thường không bắt đầu bằng câu hỏi nhà thầu muốn dùng sản phẩm nào. Tôi hỏi sàn sẽ chịu gì, vận hành ra sao và công trình đang ở giai đoạn nào.

Nếu bê tông chưa đổ, có thể tính phương án rắc bột làm cứng trong lúc xoa nền. Nếu bê tông đã hoàn thiện và cần tạo bề mặt màu, dễ vệ sinh, có khả năng kháng hóa chất, hệ epoxy là hướng phổ biến. Nếu môi trường làm việc nặng hơn, cần xem xét polyurethane chuyên dụng.

Khi nào nên dùng Sikafloor Chapdur?

Chapdur phù hợp nhất khi nhà thầu kiểm soát được quá trình đổ bê tông và xoa nền. Bê tông phải được cấp phối ổn định, mặt sàn phải được san cao độ chuẩn, đội thi công phải biết theo dõi thời điểm tách nước và độ ninh kết.

Rắc quá sớm, bột hút nước mạnh, mặt nền dễ bị nhão hoặc phân tầng. Rắc quá muộn, vật liệu không ăn được vào bê tông, lớp mặt dễ bị rời. Đổ bột thành đống rồi chờ máy xoa xử lý cũng là cách làm thiếu kiểm soát. Vật liệu cần được rải đều theo từng khu vực, đủ định mức, sau đó xoa ép đúng thời điểm.

Với khu vực tải trọng nặng, mức 5–6 kg/m² phải được tính từ đầu trong khối lượng vật tư. Không thể đến ngày thi công mới phát hiện nền phải chạy xe nâng liên tục rồi giảm định mức vì thiếu hàng.

Khi nào nên dùng epoxy?

Epoxy hợp lý khi công trình đã có nền bê tông ổn định và chủ đầu tư cần mặt sàn kín, sạch, có màu nhận diện hoặc phân khu giao thông. Kho thành phẩm, hành lang sản xuất, khu vực đóng gói và nhiều nhà xưởng cơ khí thường đi theo hướng này.

Nhưng epoxy không phải tấm thảm trải lên mọi nền. Bê tông yếu thì lớp sơn chỉ bám vào phần yếu đó. Bề mặt có dầu thì lớp sơn trượt trên dầu. Nền còn ẩm thì sớm muộn cũng xì lên. Mài không đủ thì hồ dầu vẫn nằm đó, nhìn bằng mắt có thể tưởng đã sạch nhưng khi kéo sơn vẫn phát sinh lỗi.

Sơn epoxy cũng cần có thời gian bảo dưỡng. Không phải vừa lăn xong buổi chiều, sáng hôm sau cho xe nâng chạy toàn tải là xong. Thời gian phụ thuộc hệ vật liệu, nhiệt độ, độ ẩm và điều kiện thực tế. Nhà thầu phải chốt lịch vận hành với chủ đầu tư, không để bộ phận sản xuất tự ý đưa sàn vào dùng sớm.

Khi nào cần cân nhắc polyurethane?

Tôi thường đề xuất xem xét polyurethane khi khu vực có yêu cầu cao hơn epoxy thông thường: mài mòn mạnh, vệ sinh liên tục, thay đổi nhiệt độ hoặc tiếp xúc hóa chất cần được đánh giá riêng.

Điểm mấu chốt là phải lập danh sách hóa chất thực tế. Tên gọi chung như dầu, axit, chất tẩy rửa hay dung môi chưa đủ để chọn hệ. Cần biết loại hóa chất, nồng độ, nhiệt độ, thời gian lưu trên sàn và tần suất tiếp xúc. Đừng chỉ nói với nhà thầu rằng khu vực này có hóa chất rồi chọn loại sơn đắt hơn. Đắt mà sai hệ vẫn hỏng như thường.

Quy trình kiểm tra nền trước khi thi công

Phần lớn lỗi sàn công nghiệp không bắt đầu từ lúc lăn sơn. Nó bắt đầu từ khâu nghiệm thu nền bị bỏ qua. Anh em thi công có thể dùng trình tự dưới đây để rà từng điểm, không cần làm màu nhưng phải làm đủ.

1. Kiểm tra tuổi và trạng thái bê tông

Bê tông mới đổ cần thời gian để phát triển cường độ và giảm ẩm. Với sơn epoxy tiêu chuẩn, nền phải đạt cường độ nén tối thiểu 25 N/mm² và độ ẩm dưới 4%.

Sikafloor Chapdur có lợi thế về tiến độ vì được thi công trong lúc đổ bê tông. Nếu dùng Chapdur đúng thời điểm, có thể tiết kiệm khoảng 21–28 ngày chờ so với việc đợi bê tông đóng rắn rồi mới thi công hệ epoxy. Nhưng tiết kiệm thời gian không có nghĩa là bỏ qua công tác bảo dưỡng bê tông.

Sau khi xoa nền, sàn vẫn cần được bảo vệ khỏi va đập, nước đọng, nhiễm bẩn và việc chất tải sớm. Lịch đưa vào sử dụng của nền Chapdur thường được tính như sau:

• Sau 2–3 ngày: có thể đi lại nhẹ.
• Sau 7–10 ngày: có thể cho xe tải trọng nhẹ hoạt động.
• Sau 28 ngày: mới đưa vào sử dụng bình thường.

Nếu công trình đang chạy tiến độ gấp, phải chia khu vực và lập đường đi tạm. Xe nâng chạy sớm trên nền chưa đủ tuổi sẽ để lại vệt bánh, làm hỏng mặt sàn trước khi nó kịp ổn định.

2. Mài và vệ sinh bề mặt

Tôi nói thẳng: lau qua bằng chổi không phải là xử lý nền. Bề mặt bê tông cần được mài cơ học hoặc dùng phương pháp phù hợp để loại bỏ hồ dầu, lớp yếu, bụi xi măng và các chất bẩn bám trên mặt.

Sau khi mài, phải hút bụi kỹ. Bụi mịn bám lại sẽ thành lớp ngăn cách giữa bê tông và sơn. Khu vực có dầu mỡ phải xử lý sâu hơn, có thể phải cắt bỏ phần bê tông nhiễm bẩn nếu dầu đã ngấm vào mao quản. Chỉ dùng giẻ lau mặt trên rồi sơn phủ là kiểu thi công nhìn đẹp lúc bàn giao nhưng dễ bong sau thời gian ngắn.

Các điểm cần xử lý riêng gồm:

• Vết nứt tĩnh cần mở rộng, vệ sinh và trám bằng vật liệu tương thích.
• Khe co giãn phải giữ đúng chức năng, không được trám cứng tùy tiện rồi phủ kín.
• Vị trí chân cột, cổ ống, rãnh thu nước phải cắt gọn và tạo chi tiết chuyển tiếp.
• Khu vực bê tông rỗ, bở hoặc bị phân tầng phải đục bỏ đến phần đặc chắc rồi sửa chữa.
• Các góc chân tường nên tạo bo hoặc xử lý chi tiết để tránh đọng nước và khó vệ sinh.

3. Đo độ ẩm, không đoán bằng cảm giác

Một nền bê tông có thể khô mặt nhưng còn ẩm bên dưới. Đặc biệt với nhà xưởng tầng trệt, nền tiếp xúc với đất hoặc khu vực thường xuyên rửa nước, độ ẩm là nguyên nhân phải kiểm tra đầu tiên.

Sơn epoxy tiêu chuẩn yêu cầu độ ẩm bê tông dưới 4%. Nếu chưa đạt, có ba hướng: chờ thêm, xử lý nguồn ẩm, hoặc thiết kế một hệ lót chuyên dụng được nhà sản xuất cho phép thi công trong điều kiện đó. Không được tự ý lấy epoxy thường lăn lên nền ẩm rồi hy vọng lớp phủ sẽ tự khô từ bên dưới.

4. Kiểm tra độ phẳng và cao độ

Sơn không sửa được nền bê tông lồi lõm quá mức. Lớp phủ chỉ đi theo hình dạng nền, chỗ thấp sẽ đọng nước, chỗ cao dễ mòn và gây sai độ dày.

Khu vực có xe nâng cần kiểm tra độ phẳng kỹ hơn khu vực đi bộ. Chỉ một đoạn gờ nhỏ cũng có thể làm hàng rung, bánh xe va đập và mép lớp phủ bị cắt dần. Với sàn tự san phẳng, độ dày vật liệu phải được tính theo cao độ thực tế, không thể lấy diện tích nhân với một con số trên giấy rồi coi là đủ.

Những lỗi thi công khiến sàn nhanh hỏng

Rải bột làm cứng không đúng thời điểm

Sikafloor Chapdur phải được rải khi bê tông bắt đầu tách nước nhưng chưa ninh kết. Đây là khoảng thời gian đội thi công phải theo dõi bằng kinh nghiệm hiện trường, không thể chỉ nhìn đồng hồ.

Bê tông mỗi công trình khác nhau do cấp phối, nhiệt độ, gió, độ ẩm và chiều dày sàn. Rải sớm hay muộn đều gây vấn đề. Sau khi rải, phải xoa đúng trình tự để vật liệu ăn vào bề mặt. Xoa quá mạnh khi nền chưa đủ trạng thái có thể kéo bột thành vệt; xoa quá trễ thì không ép được cốt liệu xuống nền.

Pha hai thành phần sai tỷ lệ

Epoxy và nhiều hệ phủ sàn là vật liệu hai thành phần. Đã là hai thành phần thì phải trộn đủ, đúng tỷ lệ, đúng thời gian và bằng thiết bị phù hợp. Không có chuyện thiếu thành phần A thì bù thêm B, hoặc thấy hỗn hợp đặc thì tự ý pha dung môi không được chỉ định.

Trộn không đều sẽ tạo vùng mềm, vùng lâu khô, chênh màu hoặc giảm khả năng bám dính. Đổ vật liệu ra sàn rồi mới trộn sơ bằng tay cũng không phải quy trình thi công nghiêm túc.

Không kiểm soát thời gian thi công của hỗn hợp

Sau khi hai thành phần được trộn, vật liệu bắt đầu phản ứng. Anh em phải tính lượng trộn theo tốc độ thi công thực tế. Trộn một mẻ quá lớn, đội thi công không kịp rải, vật liệu nóng lên và đặc lại trong thùng. Khi đó cố lăn tiếp sẽ để lại vệt, rỗ và độ dày không đều.

Mỗi mẻ nên được ghi nhận thời điểm bắt đầu trộn, khu vực sử dụng và người phụ trách. Việc này nghe có vẻ lặt vặt nhưng giúp truy được nguyên nhân khi một vùng sàn có lỗi khác thường.

Sơn khi nền còn bụi hoặc dầu

Bụi là kẻ thù dễ thấy. Dầu là thứ khó chịu hơn vì có thể đã ngấm sâu. Những khu vực gần máy gia công, bãi sửa chữa, đường xe nâng hoặc nơi chứa dầu phải được kiểm tra riêng, không dùng chung một cách vệ sinh cho toàn bộ sàn.

Sau mài, hút bụi. Sau vệ sinh, để nền khô. Trước khi lăn lớp kế tiếp, hút bụi lại. Đừng tiếc một lượt hút bụi mà phải cạo cả lớp sơn sau này.

Đưa sàn vào tải quá sớm

Sàn chưa đủ thời gian bảo dưỡng mà đã cho xe nâng chạy là lỗi do quản lý tiến độ, không phải lỗi của vật liệu. Người thi công phải bàn giao rõ từng mốc: đi bộ nhẹ, vận chuyển nhẹ, vận hành bình thường.

Khu vực cửa kho, dốc xuống tầng hầm và đường quay đầu xe nâng thường bị đưa vào sử dụng sớm nhất. Nếu không có phương án che chắn và phân luồng, đây cũng là nơi lớp phủ bị mòn, xước hoặc bong mép đầu tiên.

Nền chưa đạt mà cứ sơn, sơn chưa đủ tuổi mà cứ chạy xe — đó là hai cách nhanh nhất để biến một sàn mới thành công trình phải sửa.

Cách kiểm tra vật liệu và kiểm soát hàng giao đến công trường

Trong phân phối hóa chất xây dựng, nhà thầu không chỉ mua một cái tên thương hiệu. Họ mua đúng sản phẩm, đúng hệ, đúng tình trạng bao bì và đúng điều kiện bảo quản.

Khi nhận vật tư Sika cho sàn công nghiệp, tôi thường yêu cầu đội kho và đội thi công rà các điểm sau:

• Tên sản phẩm có đúng với phương án được duyệt không: Chapdur, Sikafloor-264 HC, Sikafloor-263 SL HC hay hệ polyurethane cụ thể.
• Bao bì có nguyên vẹn, không rách, không phồng, không có dấu hiệu bị mở lại không.
• Thành phần A và B có đầy đủ theo bộ không.
• Số lô, ngày sản xuất và hạn sử dụng có thể đọc rõ không.
• Vật liệu có được bảo quản khô ráo, tránh nắng nóng và không đặt trực tiếp trên nền ẩm không.
• Màu sắc, mã màu và số lượng có khớp với từng khu vực thi công không.
• Định mức dự kiến có tính đến hao hụt, độ phẳng nền và chiều dày thiết kế chưa.

Với Chapdur, phải dựa vào diện tích và mức tải để tính lượng bột. Khu vực thông thường và khu vực tải nặng không thể dùng cùng một định mức. Với epoxy, phải tính riêng vật liệu lót, lớp phủ, lớp tự san phẳng nếu có, vật liệu sửa chữa và lớp hoàn thiện.

Đừng để đến khi thi công xong một nửa mới phát hiện thiếu vật tư cùng lô màu. Sơn dặm khác lô có thể tạo chênh màu, nhất là trên các mảng sàn lớn nhìn dưới ánh sáng nhà xưởng.

Bề mặt sàn nên hoàn thiện như thế nào?

Sàn công nghiệp không nhất thiết phải bóng loáng như showroom. Độ bóng chỉ là một phần của yêu cầu hoàn thiện. Với nhà xưởng, tôi quan tâm hơn đến độ bám dính, khả năng vệ sinh, chống trượt, đường phân khu và cách thoát nước.

Sàn kho và khu vực xe nâng

Kho hàng cần bề mặt chịu được bánh xe, ma sát khi quay đầu, kéo pallet và va quệt hàng hóa. Các tuyến xe nâng nên được phân luồng rõ ràng, tránh để xe chạy cắt ngang khu vực đi bộ.

Nếu sàn có lớp phủ epoxy, cần xử lý kỹ vị trí mép cửa, khe co giãn và chân cột. Đây là những nơi bánh xe và càng nâng thường va vào. Một lớp sơn tốt nhưng mép không được bảo vệ vẫn có thể bị cắt bong.

Sàn khu vực rửa và thoát nước

Khu vực thường xuyên có nước cần tạo dốc và bố trí rãnh thu đúng ngay từ phần bê tông. Sơn phủ không tự tạo dốc, cũng không thể biến một nền võng thành nền thoát nước tốt.

Nếu yêu cầu chống trượt, bề mặt phải được thiết kế bằng hệ vật liệu và cốt liệu phù hợp. Đừng làm sàn quá bóng ở nơi luôn có nước, dầu hoặc chất tẩy rửa. Dễ lau nhưng trơn thì người vận hành là người chịu rủi ro đầu tiên.

Sàn khu vực hóa chất

Phải lập danh sách hóa chất trước khi chọn hệ. Cùng là epoxy nhưng khả năng chịu từng loại hóa chất, nồng độ và thời gian tiếp xúc không giống nhau. Khu vực có sự cố tràn hóa chất cũng cần tính đến thời gian xử lý, độ dốc sàn, gờ chắn và khả năng thu gom.

Sikafloor Chapdur không nên được xem là lớp bảo vệ chống axit mạnh. Bản chất gốc xi măng có tính kiềm, vì vậy nó phù hợp hơn với yêu cầu làm cứng và chống mài mòn bề mặt thông thường, không thay thế cho hệ phủ hóa chất chuyên dụng.

Vì sao phải phân khu sàn trước khi thi công?

Một nhà xưởng thường có nhiều điều kiện sử dụng trong cùng một mặt bằng: lối đi bộ, đường xe nâng, khu đóng gói, khu rửa, khu đặt máy, khu chứa hóa chất và vùng ngoài trời có thể hắt mưa.

Chọn một hệ cho toàn bộ diện tích đôi khi giúp hồ sơ đơn giản hơn nhưng không chắc giúp công trình bền hơn. Phân khu từ đầu sẽ dễ tính vật tư, dễ thi công và dễ bảo trì.

Tôi thường yêu cầu nhà thầu lập bảng hiện trạng theo từng khu vực:

1. Khu vực chịu tải: xác định xe nâng, xe tải nhẹ, pallet, máy móc cố định hay tải trọng tập trung.

2. Khu vực tiếp xúc nước: ghi rõ nước thường, nước nóng, nước rửa áp lực hay nước có hóa chất.

3. Khu vực có hóa chất: ghi tên hóa chất, nồng độ và tần suất tiếp xúc nếu có dữ liệu.

4. Khu vực yêu cầu vệ sinh cao: xem xét độ liền mạch, chân tường, rãnh thu và khả năng chống trượt.

5. Khu vực cần đưa vào vận hành sớm: tính mốc bảo dưỡng và phương án phân luồng tạm.

6. Khu vực sửa chữa nền: đánh dấu vết nứt, bê tông yếu, nền nhiễm dầu, vị trí rỗ và cao độ bất thường.

Bảng này không phải thủ tục giấy tờ cho đủ hồ sơ. Nó giúp tránh kiểu tư vấn chung chung: toàn bộ sàn dùng epoxy, toàn bộ sàn rắc bột, hoặc chỗ nào cũng phủ cùng một độ dày.

Câu hỏi về tiến độ: làm cứng nền có nhanh hơn sơn epoxy không?

Có thể nhanh hơn trong một số điều kiện, vì Sikafloor Chapdur được rắc ngay trong lúc đổ bê tông. Theo thông tin kỹ thuật, phương án này có thể tiết kiệm khoảng 21–28 ngày chờ so với việc đợi bê tông đóng rắn rồi mới thi công epoxy.

Nhưng phải hiểu đúng: nhanh hơn ở giai đoạn hoàn thiện bề mặt không có nghĩa là bê tông được bỏ qua thời gian bảo dưỡng. Sau khi xoa nền, vẫn phải chờ theo từng mốc sử dụng. Đi lại nhẹ sau 2–3 ngày không đồng nghĩa với cho xe nâng tải nặng chạy ngay. Lưu thông bình thường thường cần đến mốc 28 ngày.

Epoxy có thể phù hợp hơn nếu nền đã có sẵn và chủ đầu tư cần màu sắc, phân khu, bề mặt kín hoặc yêu cầu vệ sinh. Nhưng lúc đó phải chờ độ ẩm xuống dưới 4%, kiểm tra cường độ, mài nền, sửa chữa khuyết tật, hút bụi và thi công từng lớp. Nếu bỏ qua các bước này, tiến độ trên giấy có thể nhanh nhưng thời gian sửa lỗi ngoài thực tế sẽ kéo dài hơn nhiều.

Câu hỏi về chi phí: có nên chọn hệ rẻ nhất?

Tôi không khuyên nhà thầu chọn vật liệu bằng giá mỗi bao hoặc giá mỗi bộ sơn. Cần tính theo toàn bộ hệ và điều kiện thi công.

Một phương án có giá vật tư thấp nhưng phải mài sửa nhiều, nền ẩm phải xử lý thêm, độ dày không đủ hoặc phải dừng sản xuất để sửa chữa thì tổng chi phí chưa chắc thấp. Ngược lại, một hệ có giá ban đầu cao hơn nhưng phù hợp với hóa chất, tải trọng và thời gian vận hành có thể giảm rủi ro trong suốt quá trình sử dụng.

Chi phí còn thay đổi theo tỉnh thành, quy mô dự án, mặt bằng thi công, tình trạng nền và yêu cầu độ dày. Không nên lấy một đơn giá cố định trên mạng rồi áp vào mọi nhà xưởng. Nhà thầu cần khảo sát, đo nền, bóc tách vật tư và chốt điều kiện thi công trước khi báo giá.

Câu hỏi về độ bền: sàn epoxy dùng được bao lâu?

Không có một con số tuổi thọ chính xác áp dụng cho mọi sàn epoxy. Độ bền phụ thuộc vào nền bê tông, hệ sơn, chiều dày, tải trọng, loại bánh xe, hóa chất, nước, nhiệt độ, vệ sinh và cách bảo trì.

Một sàn chỉ dùng xe đẩy nhẹ sẽ khác hoàn toàn sàn có xe nâng quay đầu liên tục. Sàn kho khô sẽ khác sàn rửa máy mỗi ngày. Khu vực hóa chất mạnh lại càng không thể lấy tuổi thọ của khu vực văn phòng để suy ra.

Điều cần theo dõi không chỉ là lớp sơn có còn bóng hay không. Hãy nhìn các dấu hiệu sau:

• Vệt mòn tập trung tại tuyến xe nâng.
• Mép lớp phủ bị cắt hoặc bong quanh khe.
• Phồng rộp ở vùng gần chân tường, rãnh nước hoặc nền ẩm.
• Rỗ kim, lỗ li ti xuất hiện sau khi sấy hoặc vệ sinh.
• Màu bạc đi do hóa chất, tia UV hoặc mài mòn.
• Vết nứt nền phản ánh lên lớp phủ.
• Khu vực trơn hơn hoặc bám bẩn hơn do bề mặt bị mài không đều.

Phát hiện sớm thì sửa cục bộ còn được. Để nước xì xuống dưới, dầu ngấm vào nền hoặc xe nâng tiếp tục cắt mép mỗi ngày, lúc sửa sẽ phải mở rộng phạm vi.

Câu hỏi về bảo trì sau khi bàn giao

Sàn công nghiệp không phải làm xong rồi bỏ mặc. Lịch vệ sinh, cách dùng hóa chất tẩy rửa và giới hạn tải đều ảnh hưởng trực tiếp đến độ bền.

Khu vực có nước và hóa chất cần gom sạch chất tràn càng sớm càng tốt. Không để dung dịch nằm lâu trên sàn chỉ vì nghĩ lớp phủ có khả năng kháng hóa chất. Kháng hóa chất luôn đi kèm điều kiện về loại hóa chất, nồng độ và thời gian tiếp xúc.

Xe nâng cũng cần được kiểm soát. Bánh xe hỏng, có mạt thép hoặc vật sắc kẹt dưới bánh sẽ cào sàn rất nhanh. Pallet kéo lê thay vì nâng lên đặt xuống cũng làm lớp phủ chịu tải bất thường. Những lỗi này không nằm trong bao bì vật liệu, nhưng lại quyết định sàn sống được bao lâu.

Khi cần sửa chữa, phải xác định nguyên nhân trước. Nếu chỉ phủ thêm một lớp lên vùng đang phồng do ẩm, lớp mới sẽ tiếp tục hỏng. Nếu vết nứt còn chuyển vị mà bị trám cứng, vết nứt sẽ quay lại ở vị trí khác hoặc nứt xuyên qua lớp phủ.

Chốt phương án trước khi gọi vật tư

Trước khi đặt vật liệu sàn công nghiệp, nhà thầu nên chốt tối thiểu các thông tin sau với đội kỹ thuật:

• Nền mới đổ hay nền cũ cần cải tạo.
• Diện tích, cao độ và tình trạng phẳng của sàn.
• Tuổi bê tông, cường độ nén và độ ẩm.
• Tải trọng thực tế, loại xe và tần suất lưu thông.
• Có nước nóng, rửa áp lực, dầu mỡ hay hóa chất không.
• Yêu cầu chống trượt, màu sắc, phân khu và vệ sinh.
• Mốc bàn giao, mốc đi lại nhẹ và mốc vận hành bình thường.
• Phương án xử lý khe co giãn, chân tường, rãnh thoát nước và vết nứt.
• Định mức vật liệu theo từng khu vực, không dùng một con số cho cả nhà xưởng.
• Điều kiện bảo quản và kiểm soát vật tư tại công trường.

Làm rõ từ đầu thì việc chọn Sikafloor Chapdur, epoxy Sikafloor hay polyurethane sẽ dựa trên nhu cầu thật. Còn nếu chỉ gửi một tấm ảnh nền bê tông rồi hỏi loại nào tốt nhất, câu trả lời chắc chắn sẽ thiếu.

Sàn công nghiệp nhìn tưởng chỉ là một mặt phẳng. Nhưng bên dưới lớp sơn là cường độ bê tông, độ ẩm, khe co giãn, tải trọng, hóa chất và cả thói quen vận hành của nhà máy. Tôi đã gặp đủ kiểu sàn hỏng vì một lỗi rất nhỏ: rải thiếu bột, mài chưa sạch, sơn trên nền ẩm, pha sai tỷ lệ hoặc cho xe chạy trước tuổi.

Nhắc lại một lần cho anh em thi công và nhà thầu: đừng chọn vật liệu theo tên gọi rồi phó mặc phần còn lại cho đội thợ. Hãy bắt đầu từ nền, chia đúng khu vực, tính đúng tải trọng và giữ đúng thời gian bảo dưỡng. Làm sàn công nghiệp không cần nói cho kêu. Cầm máy mài cho sạch, bơm trám cho kín, miết cho đều, đo nền cho chuẩn — từng việc một, nhưng không được làm ẩu.