Theo thông tin từ Báo Lao Động và được Thứ trưởng Bộ Xây dựng Nguyễn Văn Sinh nhấn mạnh tại hội nghị tham vấn chính sách ngày 9/9, hệ thống quản lý vật liệu xây dựng (VLXD) sắp tới sẽ chuyển sang mô hình quản lý theo hướng số hóa và tăng cường công tác hậu kiểm. Đây là một thay đổi căn bản trong triết lý quản lý nhà nước: giảm bớt các rào cản “giấy phép con” trước khi đưa vào thi công, nhưng siết chặt việc giám sát chất lượng thực tế trên công trường và trong suốt vòng đời sản phẩm.
Logic “hậu kiểm”: Áp lực mới lên kết cấu và nhà cung cấp
Việc “tăng cường hậu kiểm” đồng nghĩa với việc các sản phẩm VLXD, đặc biệt là vật liệu có yêu cầu kỹ thuật cao như hóa chất chống thấm, sẽ phải đáp ứng chất lượng xuyên suốt quá trình sử dụng, không chỉ đạt chỉ số tại thời điểm xuất xưởng. Trọng trách dồn lên vai nhà sản xuất và nhà thầu thi công. Cơ quan quản lý sẽ kiểm tra, lấy mẫu thử nghiệm tại các công trình đã và đang sử dụng. Nếu phát hiện sai khác so với công bố, hệ thống dữ liệu số sẽ giúp truy xuất nguồn gốc nhanh chóng và chính xác. Áp lực này buộc các chủ đầu tư, nhà thầu phải siết chặt hơn khâu chọn lọc nhà cung cấp, ưu tiên các thương hiệu có hệ thống kiểm soát chất lượng (QC) minh bạch và ổn định. Đây là tín hiệu tích cực để loại bỏ dần các sản phẩm kém chất lượng, nguyên nhân chính gây ra các hư hỏng kết cấu dạng thấm dột và suy giảm độ bám dính của vữa bảo vệ.
Xanh hóa và tiêu chuẩn hóa: Tiêu chí kỹ thuật mới cho lựa chọn vật liệu
Điểm then chốt thứ hai được Thứ trưởng Nguyễn Văn Sinh nêu rõ là chính sách phải “đẩy mạnh phát triển xanh, kinh tế tuần hoàn, khoa học công nghệ và đổi mới sáng tạo”. Điều này đặt ra yêu cầu mới cho hệ thống tiêu chuẩn, quy chuẩn kỹ thuật. Trong lĩnh vực chống thấm và bảo vệ bê tông, các sản phẩm có hàm lượng VOC thấp, thành phần tái chế hoặc thân thiện môi trường sẽ được ưu tiên. Quá trình thử nghiệm và thương mại hóa vật liệu mới cũng sẽ được tạo hành lang pháp lý thông thoáng hơn, song đi kèm là yêu cầu kiểm chứng khắt khe hơn về hiệu năng lâu dài. Đối với kỹ sư giám sát, việc đọc và hiểu bảng dữ liệu kỹ thuật (TDS) của sản phẩm, bao gồm các chỉ số về cường độ bám dính, độ co ngót, độ thấm nước theo thời gian, sẽ trở thành một yêu cầu bắt buộc, không chỉ là khuyến cáo.
Khuyến cáo từ hiện trường: “Đo” thay vì “nghe”
Trong bối cảnh nguồn cung một số vật liệu thiết yếu như cát, đá, xi măng, thép cần được đảm bảo minh bạch và ổn định, việc tăng cường hậu kiểm cũng là một công cụ để bình ổn thị trường. Tại Nghệ An, theo thông tin từ moitruong.net.vn, công tác quản lý giá vật liệu cũng đang được siết chặt. Với góc nhìn từ một kỹ sư giám sát, khuyến cáo rõ ràng nhất là: trước khi lựa chọn bất kỳ sản phẩm chống thấm hay bảo vệ kết cấu nào, hãy yêu cầu nhà cung cấp cung cấp các báo cáo kiểm định mẫu gần nhất từ phòng thí nghiệm được công nhận, thay vì chỉ dựa vào các chứng chỉ cũ hoặc lời giới thiệu. Lưu trữ hồ sơ sản phẩm (hóa đơn, TDS, chứng chỉ) theo lô cung cấp sẽ là “bảo hiểm” cho đơn vị thi công trong cơ chế hậu kiểm mới. Hệ thống quản lý số hóa sẽ khiến cho mọi sai sót trong chuỗi cung ứng đều dễ dàng bị nhìn thấy và xử lý.